Tim Burton (تیموتی والتر «تیم» برتون)

تیموتی والتر «تیم» برتون

تیموتی والتر «تیم» برتون، کارگردان، تهیه‌کننده و نویسنده معروف آمریکایی است که به دلیل سبک منحصر به فرد در فیلمسازی و طراحی کاراکترهای نامتعارف شناخته شده است. وی که تاکنون به خاطر فیلم هایش برنده جوایز بسیاری شده است در عرصه طراحی و شعر نیز فعالیت داشته و چندین کتاب مختلف به چاپ رسانده است. از فیلم های مهمی که در ساخت آنها نقش داشته است می توان به ادوارد دست قیچی، کابوس قبل از کریسمس، بتمن، بازگشت بتمن، سیارهٔ میمون‌ها، چارلی و کارخانهٔ شکلات سازی، آلیس در سرزمین عجایب اشاره کرد. تیم برتون ۲۵ اوت ۱۹۵۸ در بربنک، کالیفرنیا به دنیا آمد. مادرش مالک یک فروشگاه و پدرش کارمند اداره بود. برتون در کودکی با استفاده از یک دوربین 8 میلیمتری به ساخت فیلم‌های کوتاه سیاه و سفید مشغول بود. در دوران تحصیلش در دبیرستان بربنک موفق شد در یک مسابقهٔ طراحی پوستر برنده جایزه شود و بعد از آن سفارش های زیادی برای طراحی پوستر از مردم دریافت می کرد و همین امر باعث شد در درس هایش زیاد موفق نباشد و اغلب نمرات پایینی در کلاس درس دریافت می کرد. پس از اتمام دبیرستان وارد مؤسسهٔ هنرهای کالیفرنیا شد و به تحصیل انیمیشن پرداخت. پس از فارغ‌التحصیلی به عنوان انیمیشن‌ساز به استخدام استودیو دیزنی درآمد. اولین فیلم کوتاهش فیملی 6 دقیقه ای به نام وینسنت(1982) بود که به سبک استاپ موشن ساخته شد. داستان این فیلم درباره پسرکی به نام وینسنت ملوی است که تحت تاثیر کتاب‌های ادگار آلن پو قرار دارد و از شدت تاثیر کتاب‌ها دچار توهماتی می‌شود. پس از آن فیلم های کوتاه دیگری به نام های هنسل و گرتل، فرنکن‌وینی را ساخت و سرانجام در سال 1984 از کمپانی دیزنی خارج شد. فیلم بعدی برتون ماجراجویی بزرگ پی‌وی(1985) می باشد که با بازی پل روبنس بر اساس شخصیت مورد علاقه‌اش پی‌وی هرمان ساخته شده است. پی‌وی هرمان، مردی عجیب که رفتارش مثل بجه‌هاست، عاشق دوچرخه‌اش است و هیچ چیز را در این دنیا به اندازهٔ آن دوست ندارد. دوچرخهٔ او دزدیده می‌شود و پی‌وی به دنبال یافتن آن با ماجراهایی مواجه می‌شود. این فیلم با بودجه 7 میلیون دلاری توانست 40 میلیون دلار فروش داشته باشد. پس از این موفقیت فیلم کمدی ترسناک بیتل‌جوس(1988) را با بازی الک بالدوین، جینا دیویس، وینونا رایدر و مایکل کیتون کارگردانی کرد که داستان روح هایی هست که در یک خانه ساکن هستند و ساکنین جدید خانه آن ها را می بینند. این فیلم با ۸۰ میلیون دلار فروش، دهمین فیلم پرفروش سال ۱۹۸۸ شد. اولین فیلم با بودجه زیاد این کارگردان بتمن(1989) بود که به عنوان نخستین فیلم ابرقهرمانی از سری فیلم‌های بتمن شناخته شده است. در این فیلم مایکل کیتون در نقش بروس وین (بتمن) ظاهر شد و جک نیکلسون نقش جوکر را ایفا کرد. این فیلم با فروش بیش از ۲۵۰ میلیون دلار در آمریکا و ۴۰۰ میلیون دلار در جهان یکی از پرفروش‌ترین فیلم‌های تاریخ شد. جک نیکلسون نیز برای بازی در این فیلم نامزد دریافت جایزهٔ گلدن گلوب شد. فیلم عاشقانه و فانتزی ادوارد دست‌قیچی(1990) دیگر فیلم برتون می باشد که با بازی جانی دپ و وینونا رایدر داستان شبه‌انسانی است که قیچی‌هایی به‌جای دست‌ها و انگشت‌هایش دارد. در این فیلم هنر برتون یعنی ساخت شخصیت هایی عجیب و غریب به خوبی نشان داده شده است. این فیلم نامزدهای متعددی در مراسم اهدای جوایز اسکار، جوایز فیلم آکادمی بریتانیا، جایزه زحل، و همچنین به عنوان برنده جایزه هوگو برای بهترین ارائه نمایشی داشت.پروژه بعدی برتون فیلم بازگشت بتمن(1992) بود که به دنبال موفقیت فیلم بتمن ساخته شد. در این فیلم بازیگرانی مثل مایکل کیتون، میشل فایفر، کریستوفر واکن و دنی دیویتو بازی کرده‌اند. در این فیلم شخصیت هایی جدیدی مانند پنگوئن، زن گربه‌ای و مکس شرک به فیلم وارد شدند. این فیلم حدود ۲۶۷ میلیون دلار در جهان فروش کرد و سومین فیلم پرفروش آن سال در آمریکا لقب گرفت. پس از تهیه کنندگی دو فیلم کابوس قبل از کریسمس (۱۹۹۳) و پسر ملوان(1994) او فیلم اد وود(1994) را کارگردانی نمود. این فیلم زندگی کارگردان بی موی ادوارد دی وود را روایت می‌کند که نقش آن را جانی دپ بازی می‌کند. این فیلم با وجود فروش ناموفق توانست نقدهایی مثبت بسیاری را از جانب منتقدان دریافت کند. همچنین مارتین لاندو جایزهٔ اسکار بهترین بازیگر نقش مکمل را برای ایفای نقش بلا لوگاسی دریافت کرد.فیلم دیگر این کارگردان فیلمی علمی–تخیلی، کمدی و دلهره‌آور به نا مریخ حمله می‌کند!(1996) می باشد که با بازی جک نیکلسون، پیرس برازنان، مایکل جی فاکس، سارا جسیکا پارکر، ناتالی پورتمن همراه شد. با وجود بودجه 100 میلیون دلاری، این فیلم فقط 101 میلیون دلار فروش داشت.فیلم ترسناک اسلیپی هالو(1999) دیگر فیلم برتون در مقام کارگردان می باشد که با بازی جانی دپ و کریستینا ریچی، بر اساس داستان کوتاه افسانه اسلیپی هالو اثر واشنگتون ایروینگ ساخته شده است. داستان این فیلم درباره پلیس جوانی است که به روستایی به نام اسلیپی هالو فرستاده می شود که معمای سه قتل اخیر این روستا را حل کند. سیاره میمون‌ها(2001) یکی از موفق ترین فیلم های برتون می باشد که بر اساس رمان سیاره میمون‌ها اثر پیر بول ساخته شده است. استان فیلم دربارهٔ فضانوردی به نام «لئو دیویدسون» است که سفینه‌اش روی سیاره‌ای که ساکنانش میمون‌هایی هوشمند هستند که انسان ها را به بردگی گرفته اند، سقوط می‌کند. این فیلم با فروش خوب 360 میلیون دلاری همراه شد. ماهی بزرگ(2003) فیلمی تخیلی و ماجراجویانه به کارگردانی برتون است که بر اساس رمان «ماهی بزرگ:رمان تناسب‌های افسانه‌ای» نوشتهٔ دنیل والاس ساخته شده‌است. داستان فیلم دربارهٔ پدری است که در هنگام مرگش داستان هایی مبالغه آمیز از زندگیش برای پسرش تعریف می کند. این فیلم نامزد ۴ جایزهٔ گولدن گلوب و نامزد جایزهٔ اسکار بهترین موسیقی فیلم و نامزد جایزهٔ گرمی بهترین موسیقی فیلم شد. فیلم بعدی برتون، چارلی و کارخانهٔ شکلات سازی(2005) با اقتباس از کتابی به همین نام نوشتهٔ رولد دال می باشد که با بازی جانی دپ و فردریک هایمور می باشد. این فیلم با فروش ۴۷۴ میلیون دلاری هشتمین فیلم پرفروش جهان در آن سال لقب گرفت. همچنین این فیلم امزد جایزهٔ اسکار بهترین طراح لباس، نامزد جایزهٔ گولدن گلوب بازیگر مرد نقش اصلی و نامزد جایزهٔ گرمی برای قسمت موزیکال شد. در همین سال برتون انیمیشن عروس مرده(2005) را نیز کارگردانی کرد. این فیلم روایتی بین دنیای مرده زندگان و دنیای سرزنده مردگان است. در این فیلم جانی دپ به جای شخصیت ویکتور صداگذاری کرده است. دو سال بعد برتون فیلم ترسناک و موزیکال سوئینی تاد: آرایشگر شیطانی خیابان فلیت(2007) را با اقتباس از داستان استفان سندهایم و هیو ویلر کارگردانی کرد. داستان این فیلم درباره یک آرایشگر انگلیسی به نام سوئینی تاد است که مشتریان خود را با یک تیغ ریش تراشی به قتل می‌رساند و از آنها کیک درست می کند. فیلم موفق به کسب جوایزی از جمله جایزه گلدن گلوب برای بهترین فیلم موزیکال یا کمدی، جایزه گلدن گلوب برای بهترین بازیگر نقش اول مرد و برنده اسکار بهترین کارگردانی هنری شد. هلنا بونهام کارتر نامزد دریافت جایزه گلدن گلوب شد و جانی دپ نامزد اسکار بهترین بازیگر نقش اول مرد شد. همچنین تیم برتون در گلدن گلوب و اسکار نامزد بهترین کارگردانی شد. آلیس در سرزمین عجایب(2010) نام فیلم دیگر برتون است که بر اساس رمان معروف لوئیس کارول ساخته شده‌است. این فیلم در سال ۲۰۱۱ در هشتاد و سومین دوره مراسم اسکار برنده جایزه اسکار بهترین کارگردانی هنری و بهترین طراحی لباس شد. این فیلم با بودجهٔ ۲۰۰ میلیون دلاری،یک میلیارد در جهان فروش کرد. جانی دپ برای ایفای نقش کلاهدوز دیوانه، نامزد جایزهٔ گلدن گلوب بهترین بازیگر مرد فیلم موزیکال یا کمدی و دنی الفمن هم نامزد جایزهٔ گلدن گلوب بهترین آهنگسازی شد. سایه‌های سیاه(2012) فیلمی کمدی-ترسناک است که در آن جانی دپ در نقش خون‌آشامی به نام بارناباس کالینز حضور دارد. در همین سال برتون انیمیشن فرنکن‌وینی(2012) را نیز کارگردانی کرد که انیمیشنی سه بعدی و سیاه و سفید بود که به روش استاپ موشن ساخته شد. این فیلم بازسازی فیلم کوتاهی به همین نام ساختهٔ تیم برتون در سال ۱۹۸۴ است. این انیمیشن نامزد جایزهٔ اسکار بهترین پویانمایی سال ۲۰۱۳ شد. چشمان بزرگ(2014) دیگر فیلم برتون در سبک زندگینامه‌ای و درام است که درباره تابلوهای نقاشی والتر کین از کودکان سرراهی، با چشمان بزرگ و اشک‌آلود است که از محل فروش آن تابلوها به ثروت کلانی رسید اما بعدها فاش شد که این تابلوها همسرش مارگارت کین کشیده‌است. آخریم فیلم برتون در نقش کارگردان، خانهٔ دوشیزه پرگرین برای بچه‌های عجیب(2016) می باشد که به نویسندگی جین گولدمن بر اساس رمانی به همین نام به قلم رانسوم ریگز ساخته شده است. این فیلم با بازی اوا گرین، ایسا باترفیلد و کریس اودوود همراه شده است.

فیلموگرافی

Dumbo 2019

6.3

imdb-icon

7.3

cinama-icon
Miss Peregrines Home for Peculiar Children 2016

6.7

imdb-icon

7.3

cinama-icon
The Grand Tour 2016

8.7

imdb-icon

9.3

cinama-icon
The Death of "Superman Lives": What Happened? 2015

7.1

imdb-icon

6.5

cinama-icon
Big Eyes 2014

7

imdb-icon

7.7

cinama-icon
The 85th Annual Academy Awards (Oscars) 2013

8.8

cinama-icon
Dark Shadows 2012

6.2

imdb-icon

7.3

cinama-icon
Frankenweenie 2012

6.9

imdb-icon

7.6

cinama-icon
Men in Black 3 2012

6.8

imdb-icon

7.8

cinama-icon
Ray Harryhausen: Special Effects Titan 2011

7.6

imdb-icon

8

cinama-icon
Alice in Wonderland 2010

6.4

imdb-icon

7.3

cinama-icon
Waking Sleeping Beauty 2009

7.6

imdb-icon
Sweeney Todd: The Demon Barber of Fleet Street 2007

7.3

imdb-icon

8.2

cinama-icon
Corpse Bride 2005

7.3

imdb-icon

8.4

cinama-icon
Charlie and the Chocolate Factory 2005

6.7

imdb-icon

8

cinama-icon
Big Fish 2003

8

imdb-icon

8.3

cinama-icon
Planet of the Apes 2001

5.7

imdb-icon

7

cinama-icon
The World of Stainboy 2000

7.1

imdb-icon

7

cinama-icon
Sleepy Hollow 1999

7.3

imdb-icon

7.9

cinama-icon
Mars Attacks! 1996

6.4

imdb-icon

7.2

cinama-icon

دیدگاه‌ها

برای ارسال دیدگاه باید وارد شوید
۱۹ خرداد ۱۴۰۱ ۲۰:۵۲

هنرمندی خلاق. آرزومه یک بار از نزدیک ببینمش.

نمایش اسپویل